SGK Uzmanından Asgari Ücretlilere Ek Gelir Önerisi

Türkiye Gazetesi yazarı ve Sosyal Güvenlik Uzmanı İsa Karakaş, geçim maliyetlerinin yükseldiği bir dönemde asgari ücretlilerin gelirini artırmaya yönelik yeni bir model önerdi. Karakaş, özellikle evli ve çocuk sahibi çalışanların maaşlarında doğrudan artış sağlayabilecek bir prim indirimi formülü üzerinde durdu.

Karakaş’ın değerlendirmesine göre söz konusu model, işverene yeni bir maliyet yüklemeden SGK ve işsizlik primi kesintilerinde kademeli indirim yapılmasını öngörüyor. Önerinin çalışanların medeni durumuna ve çocuk sayısına göre farklılaştırılması dikkat çekiyor.

Asgari Ücret Açlık Sınırının Gerisinde Kaldı

Karakaş, 2026 yılı için uygulanan 28 bin 75 liralık net asgari ücretin, Türk-İş tarafından Temmuz 2026 döneminde açıklanan 36 bin 940 liralık açlık sınırının altında kaldığına dikkat çekti.

Buna göre mevcut net asgari ücret ile açlık sınırı arasında 8 bin 865 liralık fark bulunuyor.

Uzman ismin aktardığı diğer verilere göre bekâr bir işçinin yaşama maliyeti 47 bin 758 liraya, yoksulluk sınırı ise 120 bin 325 liraya yükselmiş durumda.

Bu rakamlar üzerinden yapılan değerlendirmede asgari ücretin açlık sınırının yüzde 24, yoksulluk sınırının ise yaklaşık yüzde 77 gerisinde kaldığı belirtildi.

Evli Ve Çocuklu Çalışanlar İçin Farklı Model Önerisi

Karakaş, asgari ücret sisteminde çalışanların medeni durumunun ve sahip oldukları çocuk sayısının dikkate alınmamasını yapısal bir sorun olarak değerlendirdi.

Evli ve çocuk sahibi asgari ücretlilerin geçim yükünün bekâr çalışanlara göre daha ağır olduğunu belirten Karakaş, bu konuda şu ifadeleri kullandı:

"16 yaşındaki bekâr işçi ile aile reisi aynı ücreti alıyor. Bu adil değil. Azalan doğum oranları ve yaşlanan nüfus karşısında çalışanların yarısına yakını asgari ücretli. Nasıl evlenip çocuk sahibi olacaklar?"

Karakaş ayrıca işverenlere yönelik halihazırda 15'e yakın teşvik ve destek bulunduğunu, buna karşın asgari ücretlilerin kendi ücretlerinden yapılan kesintiler nedeniyle doğrudan bir avantaj elde edemediğini ifade etti.

SGK Ve İşsizlik Primlerinde Kademeli İndirim Önerisi

Asgari ücretlilerin ücretlerinden her ay düzenli olarak yüzde 15 oranında SGK ve işsizlik primi kesildiğini hatırlatan Karakaş, çalışanların medeni durumları ve çocuk sayılarına göre kademeli bir indirim yapılmasını önerdi.

Önerilen model şu şekilde:

Evli çalışanlar için: Kesintilerde yüzde 5 oranında indirim yapılarak maaşa yaklaşık 1.400 TL ek gelir sağlanması.
Evli ve 1 çocuklu çalışanlar için: Yüzde 7,5 oranında indirim uygulanarak net maaşa yaklaşık 2.100 TL artış yansıtılması.
Evli ve 2 veya daha fazla çocuklu çalışanlar için: Yüzde 10'luk indirimle maaşta yaklaşık 2.800 TL net artış oluşturulması.

Bu modelin temelinde, çalışanın eline geçen net ücretin prim kesintilerindeki indirim yoluyla artırılması bulunuyor.

İşverene Ek Maliyet Getirmeyecek

Karakaş, önerilen sistemin işveren açısından yeni bir maliyet oluşturmayacağını özellikle vurguladı.

Modelin yeni bir zam düzenlemesi şeklinde değil, devletin prim alacaklarından belirli ölçüde feragat etmesi yoluyla uygulanabileceğini belirten Karakaş, böylece çalışanların gelirinin artırılabileceğini savundu.

Önerinin Cumhurbaşkanlığı tarafından yürütülen aile ve çocuk odaklı politikalarla da uyumlu olabileceğini ifade eden Karakaş, değerlendirmesini şu sözlerle tamamladı:

"Zam olmasa bile aile bütçesine yüzde 5 ila 10 arası nefes gelir. Bu, iaşe ve ibate ihtiyacını biraz rahatlatır. Yüzde 10’luk bu nefes, milyonlarca tencerede ateşi yeniden yakar. İşverene de hiçbir ilave yük getirmez."

Söz konusu düzenleme, Karakaş'ın mevcut sistem üzerinden sunduğu bir öneri niteliğinde bulunuyor.