Gıda Etiketlerinde Önlem Hızlandı: Tüketici Artık Daha Güvende

Tarım ve Orman Bakanlığı, tüketicilerin doğru bilgilendirilmesini sağlamak ve gıda okuryazarlığını artırmak amacıyla son iki yılda “Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği” kapsamında kapsamlı değişikliklere imza attı.

Yeni düzenlemelerle birlikte gıda etiketlerinde yanıltıcı görseller, ürün içeriğinde bulunmayan bileşenleri çağrıştıran ifadeler ve taklit algısı oluşturan isimlerin kullanımı büyük ölçüde yasaklandı.

Yanıltıcı İfade ve Görsellere Yasak Geldi

Yapılan düzenlemeler kapsamında özellikle tüketiciyi yanıltabilecek ürün isimleri ve ambalaj tasarımları hedef alındı.

Yeni kurallara göre;

Tereyağı aroması kullanılan margarin veya ayçiçek yağlarında “tereyağı tadında”, “tereyağı lezzeti” ve benzeri ifadeler kullanılamayacak.

Zeytinyağı içermeyen bitkisel yağlarda zeytin görseli ya da “zeytinyağı lezzetinde” gibi ifadeler yer alamayacak.

Kokolin ürünlerinde “çikolata tadında” ibaresi kullanılamayacak.

Sütlü buz ürünleri için “dondurma keyfi” veya “dondurma lezzeti” gibi ifadeler yasaklandı.

Sadece aroma verici kullanılarak üretilen ürünlerde gerçek meyve ya da gıda görselleri kullanılamayacak. Ürünün “aromalı” olduğu açık şekilde yazılacak.

“Köy Ürünü” Algısına da Sınırlama

Yeni düzenleme kapsamında tüketicide haksız şekilde “köy ürünü” algısı oluşturan marka, ifade ve görsellere de sınırlama getirildi.

Kanatlı hayvan ürünlerinde gerçeğe aykırı yetiştirme yöntemi izlenimi veren görsellerin kullanımı yasaklandı. İçeriğinde çok düşük miktarda tereyağı veya zeytinyağı bulunan ürünlerin yalnızca bu bileşenler öne çıkarılarak “tereyağlı” ya da “zeytinyağlı” şeklinde pazarlanmasının da önüne geçildi.

Ayrıca silah, kafatası, beyin, göz ve dudak gibi şekillerle piyasaya sunulan ürünlerin satışına da yasak getirildi.

Kalori ve İçerik Bilgisi Zorunlu Hale Geldi

Düzenleme yalnızca ambalajlı ürünleri değil, restoran ve toplu tüketim noktalarını da kapsıyor.

Yeni uygulamayla birlikte restoran ve satış noktalarındaki menülerde ürün içerikleri ile enerji yani kalori bilgilerinin açık şekilde belirtilmesi zorunlu oldu.

Şeker, tatlandırıcı veya alkol içeren ürünlerde bu bilgilerin etiket üzerinde belirgin biçimde yer alması gerekecek. Ürün adı ve net miktarı da kolay görülebilecek alanlarda bulunacak.

Baklavada “Yer Fıstığı” Detayı Mecburi Oldu

Bakanlık, tüketiciyi yanıltabilecek ürün isimlerine yönelik özel düzenlemeler de yaptı.

Buna göre yer fıstığı kullanılarak üretilen baklavalarda yalnızca “fıstıklı baklava” ifadesi kullanılamayacak. Ürünlerin “yer fıstıklı baklava” şeklinde açık biçimde etiketlenmesi zorunlu olacak.

Ayrıca ithal ürünlerde yerli üretim algısı oluşturacak, yerli ürünlerde ise ithal izlenimi verecek marka, ifade ve görsellerin kullanımına izin verilmeyecek.

32 Gıda Ürünü Kapsam Dışında Bırakıldı

Yeni düzenlemeler kapsamında Avrupa Birliği listesinde yer alan 189 yeni gıda bileşeni Türkiye mevzuatına dahil edildi.

Bununla birlikte domuz kaynaklı, böcek içeren veya GDO’lu mikroorganizma kullanılarak üretilen toplam 32 ürün ise kapsam dışında tutuldu.

Uzmanlar, yeni sistemin özellikle tüketicinin doğru ürün tercih etmesini kolaylaştıracağını ve gıda sektöründe daha şeffaf bir dönemin başlayacağını değerlendiriyor.