Çatalca’nın Geçmişi Şaşırtıyor: Bir Dönem İl Olarak Yönetiliyordu

İstanbul bugün Türkiye’nin en büyük kenti olmasının yanı sıra Avrupa’nın da en büyük şehirleri arasında bulunuyor. Yüzölçümü açısından ise Konya’nın oldukça gerisinde kalan İstanbul’un sınırlarının, geçmişte il statüsüne sahip olan bazı ilçelerin yeniden il yapılması halinde değişebileceği belirtiliyor.

Bu ilçelerden biri de bugün İstanbul’un en büyük yüzölçümüne sahip ilçesi olan Çatalca. İstanbul’un ilçesi olarak bilinen Çatalca’nın geçmişte il statüsünde bulunduğu ortaya çıktı.

Çatalca 1924 Yılında İl Statüsüne Kavuştu

Cumhuriyet döneminde 1924 yılında il statüsüne getirilen Çatalca, yaklaşık iki yıl sonra yeniden ilçe haline getirildi.

Çatalca, 26 Haziran 1926 tarihinde çıkarılan kanunla tekrar ilçe yapılarak İstanbul’a bağlandı. İlçede ise o tarihten bu yana yeniden il olma konusu zaman zaman gündeme geliyor.

İstanbul sınırları içerisinden yeni iller oluşturulmasına yönelik talepler dönem dönem ortaya çıksa da bu önerilerin ülke gündeminde geniş bir yer bulmadığı ifade ediliyor.

MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin Türkiye’deki il sayısının 100’e çıkarılması yönündeki çağrısıyla birlikte il olma kriterlerini karşılayan ilçeler yeniden tartışılmaya başlandı. Bir dönem il statüsünde bulunan Çatalca, Üsküdar ve Şebinkarahisar da bu ilçeler arasında gösteriliyor.

İl Olmak İçin Hangi Kriterler Aranıyor?

İlçelerin il statüsüne geçirilmesine ilişkin değerlendirmelerde nüfus, gelişmişlik düzeyi ve mevcut il merkezine uzaklık gibi kriterler öne çıkıyor.

TÜİK’in nüfus sayımı sonuçlarında 100 binin üzerindeki ilçeler dikkat çekerken, il olabilmek için nüfus kriterinin yanı sıra gelişmişlik ve şehir merkezine en az 30 kilometre uzaklık gibi şartların da bulunduğu belirtiliyor.

Bu kapsamda Sivas’ın Suşehri ilçesi örnek gösteriliyor. Suşehri’nin Sivas il merkezine yaklaşık 130 kilometre uzaklıkta olduğu, ancak gerekli nüfus kriterini karşılamadığı için il olamadığı ifade ediliyor.

Bu durumun, ilçe halkının uzun yıllar boyunca çeşitli konularda sıkıntı yaşamasına neden olduğu aktarılıyor.

Çatalca İstanbul’un En Büyük İlçesi

Çatalca Kaymakamlığı ve ilçenin resmi kaynaklarında yer alan bilgilere göre Çatalca, yüzölçümü bakımından İstanbul’un en büyük ilçesi konumunda bulunuyor.

İstanbul’un batı sınırında yer alan Çatalca’nın tarihsel geçmişi de oldukça eskiye dayanıyor. 1865 yılında, Tanzimat sonrası gerçekleştirilen vilayet düzenlemeleri kapsamında Meclis-i İdare-i Liva-yı Zabtiyye’ye bağlanan ilçe, daha sonra 1924 yılında Mustafa Kemal Atatürk’ün emriyle vilayet merkezi haline getirildi.

Ancak 26 Haziran 1926 tarihli kanunla yeniden ilçe statüsüne getirilen Çatalca, İstanbul’a bağlandı.

Çatalca’nın Yüzölçümü 1.115,11 Kilometre

Yüzölçümü bakımından İstanbul’un en büyük ilçesi olan Çatalca’nın yüzölçümü 1.115,11 kilometrekare, İstanbul il merkezine uzaklığı ise 56 kilometre olarak veriliyor.

Çatalca’nın çevresinde farklı il ve ilçeler bulunuyor. İlçenin güneyinde Büyükçekmece, batısında Silivri ile Tekirdağ’ın Saray ilçesi, doğusunda ise Arnavutköy yer alıyor.

Geçmişte il statüsünde bulunan Çatalca’nın yeniden il olup olmayacağı ise Türkiye’de il sayısının artırılmasına yönelik tartışmaların yeniden gündeme gelmesiyle birlikte merak edilen konular arasında yer alıyor.