AYM Kararı Verdi: E-Ticarette Yeni Dönem Başladı

İnternet üzerinden yapılan alışverişlerin hızla yaygınlaşmasıyla birlikte tüketici haklarına ilişkin hukuki düzenlemeler de önem kazanmaya devam ediyor. Anayasa Mahkemesi'nin (AYM) aldığı son karar, e-ticaret platformlarının tüketicilere karşı sorumluluğu konusunda dikkat çeken bir dönüm noktası oldu. Kararla birlikte, internet sitelerinin sorumluluktan muaf tutulmasına dayanak gösterilen eski düzenlemeler iptal edildi.

Dijital Karakol'da Dikkat Çeken Değerlendirme

Tüketiciler Birliği bünyesinde faaliyet gösteren Dijital Karakol platformunda yayımlanan yazısında gazeteci Nesih Tanrıverdi, internet alışverişlerinde yaşanan tüketici mağduriyetlerini ve e-ticaret platformlarının hukuki sorumluluklarını değerlendirdi.

Tanrıverdi, tüketici hakem heyetlerine yansıyan başvurulardan örnekler paylaşarak, popüler e-ticaret sitelerinden cep telefonu satın alan ancak ürünün arızalanmasının ardından destek alamayan tüketicilerin yaşadığı sorunlara dikkat çekti.

Platformların sıkça dile getirdiği "Biz sadece yer sağlayıcıyız, ürünü biz satmadık, muhatabınız ilgili markadır" savunmasının hukuki açıdan geçerli olmadığını belirten Tanrıverdi, konuya ilişkin şu değerlendirmeyi paylaştı:

"6502 sayılı Kanun’un “Tanımlar” başlıklı 3. maddesinin (i) fıkrasında satıcı; “… ticari veya mesleki amaçlarla tüketiciye mal sunan ya da mal sunanın adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi,” olarak tanımlanmıştır. Olayımızda firma, tüketici ile mal sahibi/üretici/ithalatçı firmayı buluşturmakla kalmayıp ayrıca sözleşme kurarak ücreti de tahsil etmektedir. Dolayısıyla firmamız yoruma ihtiyaç duymayacak bir şekilde satıcıdır ve yasada satıcıya yüklenen yükümlülükleri yerine getirmek zorundadır."

Ayıplı Malda Tüketicinin Hakları Korunuyor

Tanrıverdi, 6502 sayılı Kanun'un 11'inci maddesinde düzenlenen ayıplı mallara ilişkin seçimlik haklara da dikkat çekti. Değerlendirmesinde, internet sitesi tüketiciden ürün bedelini tahsil ediyorsa, bu platformun tüketiciye karşı birinci dereceden sorumlu olduğunu ifade etti.

Ayrıca geçmişte e-ticaret platformları lehine verilen bazı mahkeme kararları ile idari düzenlemelerin bulunduğunu hatırlatan Tanrıverdi, son gelişmeyle birlikte hukuki çerçevenin önemli ölçüde değiştiğini belirtti.

Konuya ilişkin açıklamasında şu ifadeleri kullandı:

"Tüketiciler yasadan kaynaklı tüm haklarını site işleticisi bu firmalardan isteyebilirler."

Anayasa Mahkemesi Eski Düzenlemeleri İptal Etti

Anayasa Mahkemesi, e-ticaret sitelerinin sorumluluktan muaf tutulmasına zemin hazırlayan eski düzenlemelerin iptaline karar verdi.

Kararla birlikte, ortaya çıkan hukuki boşluğun giderilmesi amacıyla idareye yeni bir düzenleme hazırlama yükümlülüğü getirildi. Buna göre ilgili mevzuatın, Anayasa Mahkemesi kararına uygun şekilde Mart 2027 tarihine kadar yeniden düzenlenmesi gerekiyor.

Bu süreçte tüketicilerin internet alışverişlerinden doğan haklarının korunmasına yönelik uygulamaların güçlendirilmesi ve e-ticaret platformlarının tüketici taleplerine karşı daha dikkatli hareket etmesi bekleniyor.