Sıfır otomobil pazarındaki daralma, devletin taşıtlardan elde ettiği ÖTV gelirlerine de yansımaya başladı. Açıklanan son veriler, yıl sonu ÖTV hedefinin yakalanması konusunda soru işaretlerini artırırken, geçtiğimiz ay yapılan yasal düzenlemeyle verilen yetki yeniden gündeme geldi.
Akaryakıt ÖTV Gelirlerinde Kayıp Yaşandı
Bloomberg'in aktardığı bilgilere göre, bu yıl eşel mobil uygulaması nedeniyle ÖTV ve KDV gelirlerinde 480-500 milyar TL seviyesinde kayıp yaşanması bekleniyor.
Söz konusu kaybın Maliye açısından önemli bir gelir kalemi oluşturduğu belirtilirken, otomotiv sektöründeki gelişmeler de ÖTV tahsilatı açısından dikkat çekmeye başladı.
Otomotivden Tahsil Edilen ÖTV Geriledi
Sıfır araç satışlarının daralmasıyla birlikte otomobillerden tahsil edilen ÖTV miktarında da düşüş görüldü.
Otomotiv Gazetecisi Emre Özpeynirci, yaşanan gelişmeyi şu ifadelerle değerlendirdi:
"Çok uzun bir süre sonra devletin otomotivden tahsil ettiği ÖTV geliri ilk kez düştü.
Temmuz ayında otomotiv pazarı %24,5 daralırken, ÖTV tahsilatı da %2,55 düşüşle 60,1 milyar TL’ye geriledi.
İlk 7 ay sonunda ise otomotivden tahsil edilen ÖTV 419,9 milyar TL oldu.
2026 ÖTV gelir hedefinin ilk 7 ay sonunda %44,16’sı gerçekleşti.
Geçen yıl aynı dönemde hedefin %47,16’sına ulaşılmıştı.
Yani kalan 5 ay çok kritik…
Pazardaki daralma bu şekilde devam ederse yıl sonu ÖTV hedefi riske girebilir."
Otomotiv pazarındaki küçülmenin devam etmesi halinde yıl sonu hedefinin tutturulmasının zorlaşabileceği belirtiliyor.
ÖTV İçin Cumhurbaşkanına 10 Kat Artış Yetkisi Verildi
Geçtiğimiz ay Türkiye Büyük Millet Meclisi'nden geçen düzenlemeyle otomobillerden alınan ÖTV konusunda yeni bir uygulama hayata geçirildi.
Yapılan düzenlemeyle ÖTV için asgari maktu tutar 100 bin TL olarak belirlendi. Böylece her araçtan en az 100 bin TL ÖTV alınması öngörüldü.
Ancak düzenlemenin dikkat çeken noktalarından biri, Cumhurbaşkanına bu tutarı 10 kata kadar artırma yetkisi verilmesi oldu.
Bu yetkinin 10 kat seviyesinde kullanılması halinde her binek araç için en az 1 milyon TL ÖTV alınmasının önü açılabilecek.
Ucuz Otomobiller İçin Zam Senaryosu
Söz konusu düzenlemenin fiyatlara olası etkisini göstermek amacıyla verilen örnekte Skoda Fabia öne çıkıyor.
Liste fiyatı 1 milyon 969 bin TL olan Skoda Fabia'dan mevcut durumda 725 bin TL ÖTV alınıyor. ÖTV sınırının 100 bin TL'den 1 milyon TL'ye çıkarılması halinde ise bu araçtan 1 milyon TL ÖTV alınması söz konusu olacak.
Net fiyatı 906 bin TL olan otomobilin ÖTV dahil fiyatı bu durumda 1 milyon 906 bin TL seviyesine çıkacak. Ardından yüzde 20 KDV uygulanmasıyla birlikte aracın toplam fiyatı yaklaşık 2 milyon 300 bin TL olacak.
Bu senaryonun gerçekleşmesi halinde aracın mevcut fiyatına kıyasla yaklaşık 330 bin TL daha pahalı hale gelmesi söz konusu olacak.
ÖTV tutarının 10 kata kadar artırılması yönünde bir düzenleme yapılması halinde özellikle daha uygun fiyatlı araçların fiyatlarında önemli artışlar yaşanabileceği belirtiliyor. Bu kapsamda Egea, Corolla, Fabia, Polo ve T-Cross gibi modellerin de etkilenebileceği ifade ediliyor.
Yıl Sonu Kritik Hale Geldi
Otomotiv pazarındaki daralmanın devam etmesi halinde yıl sonu ÖTV gelir hedefinin riske girebileceği belirtilirken, Cumhurbaşkanına verilen yetkinin nasıl kullanılacağı da yakından takip edilecek.
Emre Özpeynirci, konuya ilişkin değerlendirmesinde yıl sonuna dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı:
"Pazardaki daralma bu şekilde devam ederse yıl sonu ÖTV hedefi riske girebilir.
İşte o zaman, verilen yetkilerin etkisi ÖTV’de görünebilir."