Cumhurbaşkanı Başdanışmanı ve Cumhurbaşkanlığı Hukuk Politikaları Kurulu Başkanı Mehmet Uçum, cezaevlerindeki hükümlü ve tutuklu sayısının 440 bini geçtiğini belirterek yeni bir infaz hukuku düzenlemesi üzerinde çalışıldığını açıkladı. Uçum, yapılması planlanan düzenlemenin genel af niteliğinde olmayacağını belirtirken, infaz sürelerinde bazı iyileştirmelerin gündeme gelebileceğini söyledi.
Cezaevlerindeki Yoğunluk İçin Çalışma Yürütülüyor
Uçum, cezaevlerindeki mevcut yoğunluğa ilişkin Adalet Bakanlığı'nın çalışmalar yürüttüğünü belirterek şu ifadeleri kullandı:
"440'ı geçti cezaevlerindeki hükümlü sayısı. Cezaevleri açısından bir kalabalıklaşma sorunumuz var arkadaşlar. Bu kalabalıklaşma sorununu gidermek için Adalet Bakanlığımızın çok yoğun çalışmaları var. Bu Politikalar Kurulumuzla birlikte yaptıkları çalışmalar da var."
Uçum ayrıca yürütülen çalışmanın mevcut özel düzenlemelerden bağımsız olarak genel bir infaz hukuku düzenlemesi olduğunu ifade etti.
Genel Af Değil, İnfaz Hukuku Düzenlemesi
Yeni düzenlemenin genel af olup olmayacağına ilişkin değerlendirmede bulunan Uçum, bunun genel af anlamına gelmediğini belirtti.
Uçum, yeni sistemin temel yaklaşımını şu sözlerle açıkladı:
"İlkemiz şu: Mahkumlar için adil, mağdurlar için tatminkâr bir infaz sistemine geçiyoruz. Ne mağdurları tatmin etmek konusunda bir zararlandırıcı sonuç doğuracak ne de adil infaz sistemini ihlal edecek uygulamalar yapacağız."
İnfaz Sürelerinde Değişiklik Gündeme Gelebilir
Uçum, üzerinde çalışılan düzenlemenin infaz hukukunun genel yapısına ilişkin olacağını ve bazı alanlarda iyileştirmeler yapılabileceğini söyledi.
Uçum'un açıklaması şöyle:
"Bu genel bir infaz hukuku düzenlemesi. Burada da yine iyileştirmeler olabilir. Sürelerle ilgili olabilir vesaire. Ama buna ilişkin çalışmaları, parametrelerini Adalet Bakanlığımız zaten çok çalıştı, kurullar çok çalışma yaptı. Önümüzdeki dönemde infaz hukukuna ilişkin reformist bakış açısıyla bunu gündeme getireceğiz."
Bu açıklamalara göre düzenlemenin teknik ayrıntıları henüz kesinleşmiş değil. Uçum da kapsam ve uygulanacak değişikliklerin somut düzenleme ortaya çıktığında netleşeceğini belirtti.
Hangi Suçlar Kapsam Dışında Kalabilir?
Uçum, genel bir infaz düzenlemesi yapılması halinde bazı suçlar ve terör örgütleri bakımından istisnaların gündeme gelebileceğini söyledi.
Bu konuda şu ifadeleri kullandı:
"Birincisi infaz hukuku düzenlemesi, yani genel düzenleme olsa bile birtakım istisnalar olur değerli arkadaşlar. Özellikle FETÖ ve diğer terör örgütleriyle ilgili devletin hassasiyetleri çok ciddi biçimde devam ediyor. Bu konuda bazı istisnaların korunması beklenir. Suçlar bakımından da istisnalar olabilir. Yani toplumu ciddi biçimde rahatsız eden suçlarla ilgili düzenlemelerde farklı uygulamalar olabilir."
Uçum, hangi suçların veya kişilerin kapsam dışında bırakılacağının şu aşamada kesin olarak söylenmesinin zor olduğunu da belirtti.
"Bunlar somut olarak ortaya çıktığında tartışılır. Çünkü bu o kadar teknik, zor bir konu ki şu anda bunlara ilişkin somut unsurları ifade etmek çok zor. Ama dediğim gibi FETÖ ve benzeri terör örgütlerine ilişkin istisnalar, kısıtlar konabilir."
Dolayısıyla şu aşamada belirli suç grupları için kesin bir kapsam listesi açıklanmış değil.
Yeni İnfaz Düzenlemesi Ne Zaman Gelecek?
Mehmet Uçum'un açıklamalarında düzenlemenin çalışmalarının sürdüğü belirtildi. Ancak TBMM'ye sunulacağı tarih, kesin kapsamı ve yürürlük tarihi henüz açıklanmış değil.
Bu nedenle düzenlemenin 2026 yılı sonunda kesin olarak yürürlüğe gireceğine ilişkin mevcut açıklamalarda kesinleşmiş bir tarih bulunmuyor.