Yapay Zeka Sadece Enerji Değil Su da Tüketiyor
Yapay zeka sistemlerinin yaygınlaşmasıyla birlikte veri işleme kapasitesi hızla artarken, bu süreçlerin soğutulması için büyük miktarda su kullanılıyor.
Uzmanlara göre, geleneksel bulut bilişim sistemlerine kıyasla daha yoğun çalışan yapay zeka altyapıları, daha fazla soğutma ihtiyacı doğuruyor ve bu durum su tüketimini ciddi ölçüde yükseltiyor.
Güneydoğu Asya Veri Merkezi Üssüne Dönüşüyor
Küresel teknoloji şirketlerinin yatırımlarını yönlendirdiği Güneydoğu Asya’da veri merkezi kapasitesi son yıllarda büyük artış gösterdi.
Bölgedeki kapasite 2021 yılında 10 megavat seviyesindeyken, 2024 itibarıyla 1,3 gigavata ulaştı. Yapılan projeksiyonlara göre bu rakamın 2035’e kadar 6 gigavata yaklaşması bekleniyor.
Su Tüketimi Trilyon Litre Seviyesine Çıkabilir
Araştırmalar, 2027 yılı itibarıyla yapay zeka kaynaklı küresel su talebinin 6,4 trilyon litreye ulaşabileceğini ortaya koyuyor.
Uzmanlar, su verimliliği sağlanamadığı takdirde bu artışın yerel kaynaklar üzerinde geri dönülmesi zor etkiler yaratabileceği konusunda uyarıyor.
Singapur Kısıtladı, Yatırımlar Komşulara Kaydı
Singapur, sınırlı su kaynaklarını korumak amacıyla veri merkezi yatırımlarına yönelik düzenlemeleri sıkılaştırdı.
Bu kararın ardından yatırımların Malezya ve Endonezya gibi ülkelere kaydığı görüldü.
Malezya’nın Johor bölgesi kısa sürede dünyanın en hızlı büyüyen veri merkezi merkezlerinden biri haline gelirken, tesislerin günlük su tüketimi bazı bölgelerde binlerce hanenin toplam ihtiyacını aşmaya başladı.
Yeni Şartlar: Geri Dönüşüm ve Sıvı Soğutma
Artan baskı nedeniyle bazı ülkeler yeni projeler için ek şartlar getirdi.
Buna göre veri merkezlerinde:
- Geri dönüştürülmüş su kullanımı
- Sıvı soğutma teknolojilerinin tercih edilmesi
zorunlu hale getirilmeye başlandı.
Sıcak İklimlerde Risk Daha Büyük
ABD’deki California Üniversitesi’nden Dr. Shaolei Ren, sıcak iklimlerde veri merkezlerinin daha fazla soğutmaya ihtiyaç duyduğunu belirtti.
Bu durumun özellikle Güneydoğu Asya gibi bölgelerde su tüketimini daha da artırdığı ifade ediliyor.
Ekonomik Kazanç mı Çevresel Risk mi?
Uzmanlara göre teknoloji şirketleri genellikle veri merkezlerinin ekonomik katkılarını öne çıkarırken, çevresel maliyetler ikinci planda kalıyor.
Yerel halkın katılımıyla bazı bölgelerde protestolar düzenlenirken, su kaynaklarının sürdürülebilir kullanımı konusunda daha şeffaf veri paylaşımı yapılması gerektiği vurgulanıyor.
Giderek büyüyen yapay zeka yatırımlarının, su kaynakları üzerindeki etkisi önümüzdeki dönemde küresel ölçekte daha fazla tartışılacak gibi görünüyor.