Türkiye’de 1 Nisan 2016’da 4,5G’ye geçilmesi ve bu yıl itibarıyla 5G teknolojisinin devreye alınması, mobil internet hızlarında önemli artış sağladı. Bu gelişme, kullanıcıların iletişim tercihlerini de doğrudan etkiledi.
Artık birçok kullanıcı, klasik telefon görüşmeleri yerine internet üzerinden sesli ve görüntülü iletişim kurmayı tercih ediyor. Bu değişim, resmi verilere de yansıdı.
Mobil Abone Sayısı Rekor Seviyede
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) verilerine göre Türkiye’de mobil abone sayısı geçen yıl yaklaşık 99,7 milyona ulaştı. Bu rakam, yaklaşık %117’lik bir penetrasyon oranına işaret ediyor.
Mobil cihazların yaygınlaşmasıyla birlikte sabit telefon kullanımı uzun süredir düşüş eğiliminde. Bu durum, sabit hatlardaki ses trafiğinin de ciddi şekilde azalmasına neden oldu.
Sabit Hat Kullanımı Tarihi Dipte
Sabit ses trafiği 2004 yılında 65,2 milyar dakika seviyesindeyken, 2016’da 10 milyar dakikanın altına geriledi. Geçen yıl ise bu rakam 5,06 milyar dakika olarak kaydedildi.
Bu düşüş, kullanıcıların iletişimde tamamen mobil ve internet tabanlı çözümlere yöneldiğini açıkça ortaya koyuyor.
Mobil Konuşmada İlk Kez Gerileme
Mobil ses trafiği yıllar boyunca güçlü bir yükseliş gösterdi. 2004’te 20,3 milyar dakika olan konuşma süresi, 2014’te 200 milyar dakikanın üzerine çıktı. 2024 yılında 318 milyar dakika ile zirveye ulaşan mobil konuşma trafiği, geçen yıl ilk kez düşerek 312,5 milyar dakika seviyesine geriledi.
Bu gelişme, mobil hat üzerinden yapılan klasik aramaların yerini alternatif iletişim kanallarının almaya başladığını gösteriyor.
Uzmanlar Nedeni Açıklıyor
Türkiye Bilişim Derneği (TBD) Genel Başkanı Kenan Altınsaat, yaşanan değişimde dijitalleşmenin belirleyici rol oynadığını ifade etti. Altınsaat, mobil ses trafiğinin uzun yıllar yaklaşık %10 büyüdüğünü, son dönemde ise bu oranın %1’in altına düştüğünü belirtti.
Altınsaat’e göre bu düşüşün en önemli nedeni, internet tabanlı iletişim uygulamalarının yaygınlaşması. Kullanıcılar artık sesli görüşmelerini büyük ölçüde WhatsApp, FaceTime ve Messenger gibi platformlar üzerinden gerçekleştiriyor. Görüntülü konuşma seçeneklerinin artması da bu dönüşümü hızlandıran bir diğer faktör olarak öne çıkıyor.
Fiber Altyapı Hızla Genişliyor
Türkiye’de dijital altyapının güçlendirilmesiyle birlikte internet hızları artarken, fiber optik ağ uzunluğunda da ciddi bir genişleme yaşandı. 2002 yılında yaklaşık 81 bin kilometre olan fiber ağ uzunluğu, bugün 657 bin kilometreye ulaştı.
Ancak uzmanlar, bu alanda hâlâ kat edilmesi gereken önemli bir mesafe olduğunu vurguluyor. İnternet altyapısındaki gelişimin devam etmesi, iletişim alışkanlıklarındaki dönüşümü daha da hızlandıracak.