Mart ayına ilişkin üretici ve market fiyatları arasındaki uçurum bir kez daha dikkat çekti. Türkiye Ziraat Odaları Birliği Genel Başkanı Şemsi Bayraktar tarafından yapılan açıklamaya göre, markette satılan 41 ürünün 33’ünde fiyat artışı yaşanırken sadece 8 üründe düşüş görüldü.
Karnabahar Fiyat Farkında Zirvede
Mart ayında üretici ile market arasındaki en yüksek fiyat farkı yüzde 275,8 ile karnabaharda görüldü. Üreticide 23 lira 76 kuruş olan karnabaharın markette 89 lira 29 kuruşa kadar çıktığı belirtildi. Aynı şekilde portakalda yüzde 265, pırasada yüzde 239,6, limonda yüzde 205,1 ve maydanozda yüzde 187,2 oranında fiyat farkı oluştu. Bu ürünlerin üretici fiyatına kıyasla markette katlanarak satıldığı ifade edildi.
Markette En Fazla Artan ve Düşen Ürünler
Bayraktar’ın verdiği bilgilere göre mart ayında markette fiyatı en fazla artan ürün yüzde 119,1 ile karnabahar oldu. Onu yüzde 91,3 ile sivri biber, yüzde 75,2 ile domates, yüzde 61,2 ile patlıcan ve yüzde 48,7 ile marul izledi. Aynı dönemde markette fiyatı en çok düşen ürün ise yüzde 50,4 ile kabak olarak kaydedildi. Kabaktaki düşüşü salatalık, fındık, yumurta ve yeşil soğan takip etti.
Üreticide Fiyat Değişimleri Dikkat Çekti
Üretici tarafında ise 32 ürünün 14’ünde fiyat artışı yaşanırken 9 üründe düşüş görüldü, 9 üründe ise fiyat değişmedi. Üreticide en fazla fiyat düşüşü yüzde 55,1 ile kabakta gerçekleşti. Kabaktaki düşüşü salatalık, limon, portakal ve elma izledi. En fazla artış ise yüzde 93,1 ile sivri biberde görüldü. Karnabahar, marul, domates ve kuru soğan da artış yaşanan ürünler arasında yer aldı.
Fiyat Değişiminin Nedenleri Açıklandı
Mart ayında yaşanan sel ve su baskınlarının domates, sivri biber ve marul üretiminde arzı düşürdüğü, bunun da fiyat artışına neden olduğu belirtildi. Karnabaharda arz azalması fiyatları yükseltirken, salatalık ve kabakta hava koşullarının iyileşmesiyle arzın artması fiyatların düşmesine yol açtı. Portakal ve elmada talep düşüşü fiyatları aşağı çekerken, limonda ithalat rejimi kararının etkili olduğu ifade edildi. Kuru soğanda ise ihracat teşvik beklentisinin fiyatları artırdığı vurgulandı.
Girdi Maliyetlerinde Sert Artış
Tarımda maliyet artışları da dikkat çekti. Mart ayında gübre fiyatlarında ciddi yükseliş yaşanırken amonyum nitrat gübresi yüzde 26,5, amonyum sülfat yüzde 23,3, üre gübresi yüzde 19,5 oranında arttı. Yıllık bazda ise gübre fiyatlarındaki artış yüzde 60’lara ulaştı. Yem fiyatları da yükselirken süt yemi ve besi yeminde hem aylık hem yıllık artış kaydedildi. Elektrik fiyatlarının yıllık yüzde 12,8 arttığı, tarım ilaçlarında yüzde 27,8 yükseliş yaşandığı belirtildi. Mazot fiyatı ise martta aylık yüzde 22,3, yıllık ise yüzde 57,9 artarak üretici üzerindeki maliyet baskısını artırdı.