Şehirlerarası otobüs firmaları, yükselen akaryakıt, otoyol, köprü, bakım ve personel maliyetleri nedeniyle yeni tasarruf tedbirlerini gündemine aldı. Sektör temsilcileri, birçok firmada ücretsiz kek ve bisküvi ikramının kaldırıldığını belirtirken, ilerleyen dönemde su ve meşrubat gibi ürünlerin de ücretli olarak satılabileceğini ifade etti.
Artan Maliyetler Sektörü Zorluyor
Kars Otobüsçüler ve İşletmeciler Derneği Başkanı Mustafa Kıransal, otobüs işletmecilerinin ağır maliyet baskısı altında faaliyet göstermeye çalıştığını söyledi.
Kıransal, Kars-İstanbul hattının yaklaşık 1.500 kilometre olduğunu, buna rağmen bilet fiyatının 2.100 TL seviyesinde kaldığını belirterek sektörün sürdürülebilirlik konusunda ciddi sıkıntılar yaşadığını ifade etti.
Mustafa Kıransal şu açıklamayı yaptı:
"Otobüsçüler can çekişiyor, otobüsçülerde can kalmadı. Kars - İstanbul arası 1.500 kilometre ve bilet sadece 2.100 TL. Yolcu bedava, nasıl dondurma versin, nasıl kek versin ama yine biz az da olsa ikram dağıtıyoruz.
Mazot 80 lira. Kars’tan İstanbul’a 5-6 bin lira sadece köprü ve otoyol parası. İkramlarda kısıtlama devam ediyor. Bir yıldır kaldırıldı kek ve bisküvi dağıtımı. Girdiler ucuz, çıktılar pahalı.
Bir lastik 30 bin lira. Bir motor yaptırmak 600 bin lira. Motoru bırak ustayı getiremiyorsun, 50 bin lira vermeden usta gelmiyor bile."
Online Bilet Satışlarındaki Komisyonlar Tepki Çekiyor
Türkiye Otobüs İşletmecileri Federasyonu (TOFED) Malatya Şube Başkanı ve Malatya Şehirlerarası Otobüs İşletmecileri Derneği Başkanı Eyüp Fatih Bay da internet üzerinden bilet satışı yapan platformların uyguladığı komisyon oranlarının firmalar üzerinde ek yük oluşturduğunu dile getirdi.
Bay, araçların zaman zaman düşük doluluk oranıyla sefer yaptığını belirterek şu ifadeleri kullandı:
"Araçlar boş gidip geliyor, yolcu yok. Yazıhaneciler de perişan, bitti, otobüsçüler de bitiyor. Yine iyi otobüslerde sıcak soğuk ikram veriliyor. Seyahat uygulamaları yüzde 13 komisyon alıyor, hiç ellerini sıcaktan soğuğa vurmadan.
Millet de sağ olsun firmada aynı fiyat olmasına rağmen uygulamalardan bilet alıyor. Boş kalırsa otobüsçüler de her yerden, ikramdan kısıyor. Masraflar yüksek. Uygulamalar bilet firmalarına parayı 20 gün sonra gönderiyor."
Ücretli İkram Dönemi Gündemde
Sektör temsilcileri, mevcut maliyet artışlarının devam etmesi halinde şehirlerarası otobüslerde ücretsiz ikram uygulamasının tamamen sona erebileceğini belirtti.
Eyüp Fatih Bay, gelecekte uçaklardakine benzer ücretli ikram sistemine geçilebileceğini ifade ederek şu değerlendirmeyi yaptı:
"Uçakta su satılıyor. Otobüslerde parayla ikram dönemi başlayacak. Her şey kendiliğinden pahalanıyor. Otobüslerde suyu parayla satarlarsa kimse şaşırmasın."
Sektör temsilcileri, artan işletme giderleri karşısında firmaların maliyetleri dengeleyebilmek için yeni uygulamaları değerlendirmek zorunda kaldığını belirtiyor.