Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından yayımlanan yeni genelgeyle birlikte marketlerde gıda satışına ilişkin önemli bir değişikliğe gidildi. Özellikle uzun ömürlü gıdaların çöpe gitmesini önlemeyi amaçlayan düzenleme kapsamında, tavsiye edilen tüketim tarihi (TETT) geçmiş bazı ürünlerin belirli şartlar altında satışına izin verilecek.
Yeni uygulamayla birlikte marketlerde yalnızca bu ürünlere ayrılmış özel reyonların oluşturulması planlanıyor.
STT ve TETT Ayrımı Netleştirildi
Bakanlık tarafından yayımlanan genelgede, “Son Tüketim Tarihi (STT)” ile “Tavsiye Edilen Tüketim Tarihi (TETT)” arasındaki farklara dikkat çekildi.
Son Tüketim Tarihi (STT), özellikle süt, peynir, et ve benzeri çabuk bozulabilen ürünlerde kullanılan ve insan sağlığı açısından kritik önem taşıyan tarih olarak tanımlandı.
Bu tarihin geçmesi durumunda ürünlerin satışının kesinlikle yasak olduğu vurgulandı.
Tavsiye Edilen Tüketim Tarihi (TETT) ise makarna, un, çay, şeker, kahve, bulgur ve pirinç gibi uzun ömürlü ürünlerde yer alan; ürünün tat, aroma ve tazelik gibi özelliklerini koruduğu süreyi ifade ediyor.
Bakanlık, TETT’nin doğrudan bir gıda güvenliği kriteri olmadığını özellikle belirtti.
TETT’si Geçen Ürünler Nasıl Satılacak?
Yeni düzenlemeye göre TETT’si geçmiş ürünlerin satışına tamamen serbestlik getirilmiyor.
Ürünlerin satışa sunulabilmesi için şu şartların sağlanması gerekiyor:
- Ürünün tüketime uygun olduğunun işletme tarafından kontrol edilmesi
- Diğer ürünlerden tamamen ayrı reyonlarda sunulması
- Tüketicinin açık şekilde bilgilendirilmesi
- Ürünün güvenliğinin işletme sorumluluğunda olması
- Bu kapsamda marketlerde “TETT’si Geçmiş Ürünler” için özel alanlar oluşturulacak.
STT’si Geçmiş Ürünlere Ağır Yaptırım
Tarım ve Orman Bakanlığı, son tüketim tarihi geçen ürünler konusunda ise tavrını net şekilde ortaya koydu.
STT’si geçmiş ürünlerin satışta olduğunun tespit edilmesi halinde:
- Ürünlere el konulacak
- İşletmelere idari para cezası uygulanacak
- Gerekli görülürse laboratuvar incelemesi yapılacak
81 İlde Denetimler Sıkılaştırılıyor
Bakanlık tarafından 81 ilin tarım müdürlüklerine gönderilen talimatta denetimlerin artırılması istendi.
Özellikle:
- TETT’si geçen ürünlerin ayrı reyonlarda bulunup bulunmadığı
- Tüketicinin yeterince bilgilendirilip bilgilendirilmediği
- Gıda güvenliğinin korunup korunmadığı
- yakından takip edilecek.
- Şüpheli görülen ürünlerden numune alınarak laboratuvar analizine gönderilecek.
Amaç Gıda İsrafını Azaltmak
Uzmanlar, yeni uygulamanın temel hedefinin kullanılabilir durumdaki uzun ömürlü gıdaların çöpe gitmesini önlemek olduğunu belirtiyor.
Özellikle son yıllarda artan gıda maliyetleri nedeniyle Avrupa’daki benzer uygulamaların Türkiye’de de hayata geçirildiği ifade ediliyor.
Buna göre uygun koşullarda muhafaza edilen ve sağlık riski taşımayan ürünlerin ekonomiye yeniden kazandırılması amaçlanıyor.