Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından hayata geçirilen e-Devlet üzerinden kira sözleşmesi uygulaması, ev sahibi ve kiracılar arasındaki anlaşmaların dijital ortamda kayıt altına alınmasını sağlıyor. Uygulamanın, kira ilişkilerinde yaşanabilecek anlaşmazlıklarda önemli bir belge niteliği taşıması bekleniyor.
e-Devlet Kira Sözleşmesi Uygulaması Ne Zaman Başladı?
Kira sözleşmelerinin e-Devlet üzerinden hazırlanmasına yönelik uygulamanın ilk aşaması 4 Kasım 2024'te vatandaşların kullanımına açıldı.
Bu sistemle taşınmaz sahibi gerçek kişiler, e-Devlet Kapısı'ndaki "Kira Sözleşmesi İşlemleri" bölümünden sözleşme hazırlayabiliyor. Hazırlanan sözleşme daha sonra kiracı ve varsa kefilin onayına sunuluyor.
Uygulamanın ikinci aşamasına ise 9 Mayıs 2025'te geçildi. Böylece emlak danışmanları ve yetkilendirilen kişiler de kira sözleşmesi hazırlayarak taşınmaz sahibi veya hissedar, kiracı ve varsa kefilin onayına sunabiliyor.
Kira Sözleşmelerinde Bilgiler Güncellenebiliyor
Sistemin kullanıcı talepleri doğrultusunda geliştirilmeye devam ettiği belirtildi. Bu kapsamda "Hata Düzeltme" ve "Güncelleme" özellikleri de kullanıma sunuldu.
Hazırlanan sözleşme taraflarca onaylandıktan sonra 15 gün içerisinde yazım, rakam veya bilgi girişlerinden kaynaklanan maddi hatalar düzeltilebiliyor.
"Güncelle" fonksiyonu sayesinde ise tarafların iletişim bilgileri, kira tutarı ve kira ödemesine ilişkin bilgiler güncel tutulabiliyor.
Barkodlu Kira Belgesi Oluşturulabiliyor
e-Devlet uygulaması üzerinden hazırlanan kira sözleşmeleri için zaman damgalı ve barkodlu belge oluşturulabiliyor.
Oluşturulan belgenin doğrulaması da yine e-Devlet Kapısı üzerinden gerçekleştirilebiliyor. Böylece kira sözleşmesindeki bilgilerin dijital ortamda kayıt altında tutulması ve gerektiğinde doğrulanabilmesi sağlanıyor.
Tüm Kira Sözleşmeleri e-Devlet'e Taşınabilir
Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından bütün kira sözleşmelerinin e-Devlet üzerinden yapılmasını zorunlu hale getirecek bir çalışma da yürütülüyor.
Bu düzenlemenin hayata geçirilmesiyle kira ilişkilerinin daha kapsamlı şekilde dijital ortamda kayıt altına alınması hedefleniyor.
Kira Anlaşmazlıklarında Anahtar Rol Oynayabilir
Tüketici Hakları Derneği Genel Başkanı Ergün Kılıç, elektronik kira sözleşmelerinin ev sahibi ve kiracı arasındaki ilişkileri daha güvenli ve şeffaf hale getirebileceğini belirtti.
Kılıç'a göre kira bedeli, depozito, ödeme tarihi ile sözleşmenin başlangıç ve bitiş tarihi gibi temel bilgilerin kayıt altına alınması, ileride yaşanabilecek "Ben böyle anlaşmamıştım" veya "Sözleşmede böyle yazmıyordu" şeklindeki uyuşmazlıkların önüne geçilmesine yardımcı olabilir.
Elektronik sözleşmenin kiracı açısından bakım, onarım, aidat ve depozito gibi konularda belge niteliği taşıyarak güvence sağlayabileceği, ev sahibi açısından da hak ve sorumlulukların kayıt altına alınmasına katkıda bulunabileceği ifade edildi.
Gerçek Kira Bedelinin Denetlenmesi İsteniyor
Kılıç, uygulamanın kira gelirlerinin daha sağlıklı takip edilmesine ve vergi kayıplarının azaltılmasına katkı sağlayabileceğini söyledi. Ancak yalnızca elektronik sözleşme düzenlenmesinin yeterli olmayacağını belirterek, sözleşmede yazan kira bedeli ile gerçekte ödenen tutarın farklı olup olmadığının da denetlenmesi gerektiğine dikkat çekti.
Kira sözleşmelerinden elde edilen verilerin yalnızca vergi takibi amacıyla değil, Türkiye'deki konut ve kira sorunlarının doğru şekilde analiz edilmesi ve kalıcı çözümler geliştirilmesi için de kullanılabileceği değerlendirildi.
Yaşlı Vatandaşlar İçin Teknik Destek Talebi
Elektronik sözleşme sisteminin başarılı şekilde uygulanabilmesi için e-Devlet kullanımında zorlanan özellikle yaşlı vatandaşlara gerekli teknik desteğin sağlanması gerektiği belirtildi.
Ayrıca kira sözleşmelerinde tarafların kişisel bilgilerinin bulunması nedeniyle kişisel verilerin korunmasına büyük önem verilmesi gerektiği vurgulandı.
Emlak danışmanlarının görev ve yetki sınırlarının da açık şekilde belirlenmesi, sistemin taraflara ek bürokrasi veya maliyet oluşturmaması gerektiği ifade edildi.