Tüketici hakem heyetlerinin çalışma sisteminde değişikliğe gidilmesine yönelik süreç devam ediyor. Ticaret Bakanlığı, Kasım 2025'te yaptığı açıklamayla yeniden yapılanma kapsamında karar yetkisinin il merkezlerindeki heyetlerde toplandığını duyurmuştu. Yeni düzenleme, 2027 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı'nda da yer aldı.
Tüketici örgütleri ise heyetlerin merkezileştirilmesine karşı çıkarak uygulamanın vatandaşların hak arama sürecini zorlaştırabileceği gerekçesiyle Danıştay'a başvurdu.
Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı'nda Tüketici Hakem Heyetleri İçin Ne Yer Alıyor?
2027 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı'nın tüketicinin korunmasına ilişkin bölümünde, tüketici hakem heyetlerinin 81 il merkezinde olacak şekilde yeniden yapılandırılması hedefi bulunuyor.
Programda yer alan 621.5 numaralı tedbir kapsamında, tüketici hakem heyetlerinin kurumsal ve beşeri kapasitelerinin geliştirilmesi de öngörülüyor.
Tedbirin sorumlu kuruluşu Ticaret Bakanlığı olarak belirlenirken İçişleri Bakanlığı da iş birliği yapılacak kurumlar arasında yer alıyor.
2026 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı'nda ise tüketici hakem heyetlerinin yeniden yapılandırılmasına yönelik benzer bir tedbir bulunmuyordu.
İlçe Tüketici Hakem Heyetleri Tamamen Kaldırılıyor mu?
Ticaret Bakanlığı, Kasım 2025'te yaptığı açıklamada tüketici hakem heyetlerinin kapatılmadığını, il merkezlerinde ticaret il müdürlükleri bünyesinde karar mercii olarak yeniden yapılandırıldığını bildirdi.
Bu kapsamda toplam 170 tüketici hakem heyeti karar vermek üzere yetkilendirildi. İlçe kaymakamlıklarında ise başvuru ve irtibat noktalarının hizmet vermeye devam edeceği açıklandı.
Yeni sistemde tüketiciler başvurularını il ve ilçelerde yapabilecek. Ancak başvuruların değerlendirilerek karara bağlanması, yetkilendirilmiş il merkezlerindeki tüketici hakem heyetleri tarafından gerçekleştirilecek.
Büyükşehir statüsündeki 19 ilde heyetlerin il merkezlerinde birleştirilmesine yönelik yetki alanı düzenlemeleri 1 Ocak 2026 itibarıyla yeniden düzenlendi. Bakanlık, iş yükünün artması durumunda heyet sayısının artırılabileceğini de belirtti.
Ticaret Bakanlığı Yeniden Yapılanmanın Nedenini Açıkladı
Ticaret Bakanlığı, yeniden yapılanmanın hizmet kalitesini artırmak, karar sürelerini kısaltmak, uygulamada birliği sağlamak ve uzmanlaşmayı güçlendirmek amacıyla gerçekleştirildiğini bildirdi.
Bakanlık, düzenlemenin tüketicilerin hak arama yollarında herhangi bir hak kaybına neden olmayacağını savundu.
Ayrıca 2018 yılında gerçekleştirilen benzer bir yapılanmada aksaklık yaşanmadığı belirtilerek tüketici hakem heyetlerinin ortalama karar süresinin 2017'de 174 gün olduğu, 2024'te ise yaklaşık 98 güne gerilediği bilgisi paylaşıldı.
Tüketici Örgütleri Düzenlemeye Neden Karşı Çıkıyor?
Tüketici örgütleri, tüketici hakem heyetlerinin sayısının 211'den 170'e düşürülmesine ve özellikle büyükşehirlerde karar süreçlerinin merkezileştirilmesine karşı çıkıyor.
Örgütler, düzenlemenin iptal edilmesi talebiyle Danıştay'a başvurdu. İtirazların temelinde, vatandaşların kendi ilçelerinde kolaylıkla başvuru yapabildiği sistemin değişmesinin ekonomik açıdan dezavantajlı tüketicilerin hak arama süreçlerini zorlaştırabileceği endişesi bulunuyor.
Bakanlık ise ilçe kaymakamlıklarındaki başvuru ve irtibat noktalarının hizmet vermeyi sürdüreceğini belirterek vatandaşların başvuru yapma imkânının devam edeceğini ifade ediyor.
Tüketici Hakem Heyetlerine 2025'te 907 Bin Başvuru Yapıldı
2027 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı'nda yer alan verilere göre tüketici hakem heyetlerine 2025 yılında toplam 907 bin 515 başvuru yapıldı. Bu sayı, 2024 yılında 755 bin 997 olarak kaydedilmişti. Böylece başvuru sayısı bir yılda yaklaşık yüzde 20 arttı.
2025 yılında yapılan başvuruların konularına göre dağılımında perakende ticaret ve abonelik hizmetleri öne çıktı.
Toplam başvuru: 907 bin 515
2024 yılı başvuru sayısı: 755 bin 997
Perakende ticaret kaynaklı başvurular: 484 bin 170
Abonelik hizmetleri kaynaklı başvurular: 104 bin 112
2026 yılında değeri 186 bin TL'nin altında olan tüketici uyuşmazlıklarında tüketici hakem heyetleri görev yapıyor.
Tüketici Şikâyet Platformu Kurulacak
2027 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı'nda tüketici uyuşmazlıklarının elektronik ortamda çözülebilmesi için yeni bir platform kurulması da öngörülüyor.
Programda yer alan 621.6 numaralı tedbir kapsamında Tüketici Şikâyet Platformu'nun sistem altyapısının 2027 yılında kurulması planlanıyor.