Emeklilere ÖTV'siz araç alınmasına yönelik düzenleme milyonlarca vatandaş tarafından yakından takip ediliyor. Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne (TBMM) sunulan kanun teklifi henüz yasalaşmazken, düzenlemenin kapsamı ve şartlarına ilişkin çeşitli değerlendirmeler gündemdeki yerini koruyor.
Şu an itibarıyla emeklilere özel yeni bir ÖTV muafiyeti yürürlüğe girmiş değil. Mevcut uygulama, yalnızca engelli vatandaşlara yönelik ÖTV istisnasını kapsıyor.
Henüz Yasalaşmış Bir Düzenleme Bulunmuyor
TBMM'ye sunulan emeklilere yönelik ÖTV muafiyeti teklifi hakkında henüz kabul edilmiş ve Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiş bir düzenleme bulunmuyor.
Bu nedenle emeklilerin tamamını kapsayan yeni bir ÖTV muafiyeti uygulaması şu anda yürürlükte değil.
Mevcut Uygulamada Engellilik Şartı Geçerli
Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın yürürlükteki mevzuatına göre sıfır kilometre araç alımında ÖTV istisnasından yararlanabilmek için belirli engellilik şartlarının sağlanması gerekiyor.
Buna göre:
Engel oranı yüzde 90 ve üzeri olan vatandaşlar, gerekli sağlık kurulu raporunu almaları halinde ÖTV muafiyetinden yararlanabiliyor. Bu araçlarda özel tertibat şartı aranmazken, aracı yakınları da kullanabiliyor.
Ortopedik engeli bulunan ve engel oranı yüzde 40 ile yüzde 89 arasında olan kişiler ise sağlık raporunda ve sürücü belgelerinde "özel tertibatlı araç kullanabilir" ibaresinin bulunması şartıyla ÖTV istisnasından faydalanabiliyor.
Ayrıca satın alınacak aracın her yıl belirlenen ÖTV muafiyeti üst fiyat sınırını aşmaması ve aracın 5 yıl boyunca satılmaması gerekiyor.
Kanun Teklifinde Konuşulan Şartlar
TBMM'ye sunulan ancak henüz yasalaşmayan teklifin öne çıkan maddeleri şöyle sıralanıyor:
Düzenlemenin yalnızca 5510 sayılı Kanun'un 4/1-b maddesi kapsamında yaşlılık aylığı alan Bağ-Kur'lu esnaf ve sanatkâr emeklilerini kapsaması öngörülüyor.
Emekliler, emeklilik tarihinden itibaren ilk 5 yıl içinde bu haktan yalnızca bir kez yararlanabilecek.
Satın alınan aracın 5 yıl boyunca satılmasına veya devredilmesine izin verilmeyecek.
Süre dolmadan satış yapılması halinde ödenmeyen ÖTV ile birlikte gecikme faizinin tahsil edilmesi öngörülüyor.
Bazı değerlendirmelerde, deprem, sel veya ağır hasarlı kaza gibi nedenlerle aracın kullanılamaz hale gelmesi durumunda yeniden hak tanınabileceği yönünde ifadeler yer alsa da bu konuda kesinleşmiş bir düzenleme bulunmuyor.
Kapsama Girebileceği Konuşulan Araçlar
Sektör temsilcileri ve otomotiv kulislerinde dile getirilen değerlendirmelere göre, olası bir düzenlemenin yürürlüğe girmesi halinde fiyat limiti içinde kalan ve Türkiye'de üretilen ya da B/C segmentinde yer alan bazı modellerin kapsama alınabileceği öne sürülüyor.
Kulislerde adı geçen modeller şunlar:
Fiat Egea Sedan
Fiat Egea Cross
Fiat Fiorino Combi
Fiat Topolino
Renault Clio
Renault Taliant
Renault Megane Sedan
Renault Duster
Hyundai i20
Hyundai Bayon
Toyota Corolla
Toyota Corolla Hybrid
Toyota C-HR
TOGG T10X
TOGG T10F
Dacia Sandero Stepway
Dacia Duster
Opel Corsa
Citroën C3
Bu araçların resmi olarak kapsama alındığına ilişkin herhangi bir karar bulunmuyor. Nihai liste, olası düzenlemenin yasalaşması halinde belirlenecek.
Başvuru Şartları Netleşmedi
Kanun teklifinin yasalaşmaması nedeniyle başvuru süreci ve kesin şartlar henüz belli değil.
Teklifin TBMM'de kabul edilmesi ve Resmi Gazete'de yayımlanmasının ardından uygulama esasları ilgili kurumlar tarafından duyurulacak.